مؤلفه‌های تجددگرایی در دیوان اشعار میرزاده عشقی بر مبنای نظریه داده‌ بنیاد

یحیی حسینائی؛ بهمن نزهت

دوره 26، شماره 93 ، مهر 1401، ، صفحه 7-33

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2021.48897.2908

چکیده
  میرزادۀ عشقی یکی از نمایندگان برجسته و از پیشگامان جریان تجدد ادبی در دورۀ مشروطیت است که به ضرورت ایجاد تحولات اساسی در این عصر پی برده بود. صراحت لهجه، نکته‌بینی، جزئی‌نگری و تحلیل دقیق او دربارة دگرگونی‌های سیاسی و اجتماعی به‌خوبی مشهود است؛ اما نگرش میرزادۀ عشقی به پدیده‌های پیرامونش یکسان و منسجم نیست. بیان مضامین متنوع دربارة ...  بیشتر

سیر و تطور نظریة «عشق» در آرا و اندیشه‌های عرفانی‌ـ فلسفی روزبهان و ابن‌دبّاغ

بهمن نزهت؛ علیرضا مظفری؛ سمیه جبارپور

دوره 22، شماره 76 ، شهریور 1397، ، صفحه 32-7

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2018.8831

چکیده
  «عشق» مهم‌ترین مقولة ادبیات عرفانی است که گسترة مفهومی آن از چهارچوب پدیدارهای هستی تا فراسوی عالم حس فراتر رفته‌است و بیشتر اندیشه‌های متعالی حکما و عرفای اسلامی در این مقوله متجلی شده‌است. در این میان، سه رویکرد مهم فلسفی، عرفانی و رویکردی که حدّ فاصل این دو است، طیف‌هایی از خیال و اندیشة خود را برای تبیین و تشریح مقولة ...  بیشتر

اسلوب بیان و شیوه‌ی مجلس گویی مولانا در آثار منثورش (با تأکید بر کتاب فیه ما فیه)

بهمن نزهت

دوره 17، شماره 57 ، آذر 1392، ، صفحه 55-78

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2013.6613

چکیده
  با تحلیل سبک بیان نویسنده، شخصیت فردی، توان بیان و ساختار منظم حاکم بر اثر ادبی را می‌توان شناخت، به همین سبب شناخت روش بیان هر نویسنده‌ای درآمدی بر شناخت زیبایی‌شناسی ویزه‌ی او است. مولوی در زیبایی‌شناسی و سایر علوم از باورهای توحیدی و دینی الهام می‌گیرد تا ناهماهنگی‌ها و تناقضات صوری را در یک کلی واحد و کاملاً منسجم و هماهنگ ...  بیشتر

نظریه «عشق» در متون کهن عرفانی (براساس آثار دیلمی، غزالی و روزبهانی)

بهمن نزهت

دوره 14، شماره 43 ، خرداد 1389، ، صفحه 47-62

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2010.6527

چکیده
  عشق یا محبت، نشانه‌ای بسیار بدیهی و کیلد معنایی در متون عرفانی است و در هرگونه تحلیل روانشناختی و نشانه شناختی متون عرفانی باید به این واژه که نسبت انسانی و الهی دارد توجه کرد. در تاریخ عرفان و تصوف اسلامی، واژه عشق در طرح تقریباً منسجم و نظام‌یافته‌ای سیر و تطور متعالی و رو به کمال داشته است. در سراسر این تحول و تطور، ما شاهد تبیین ...  بیشتر

نماد گرایی عرفانی در شعر صائب تبریزی

بهمن نزهت

دوره 12، شماره 35 ، خرداد 1387، ، صفحه 130-156

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2008.6452

چکیده
  عالم عرفان، عالم وحدت و یکرنگی است. صائب با اصل وحدت بخش عرفانی همة پدیده‌های هستی را با همة تناقض‌ها و اضدادش به زیبایی در کنار هم می‌نهد و کیفیت و حالت آن ها را در زندگی روزمرة بشر به صورت زنده و نمادین بیان می‌کند. صائب در اشعار خود با به کارگیری نمادهای عرفانی و واژگان فنی صوفیه، صور خیال شاعرانه و مفاهیم ذهن گرایانة خود را به شکل ...  بیشتر