بررسی متون ادبی
تحلیل نشانه شناسیک غزلی از حافظ

الهه شاهی؛ محسن ذوالفقاری؛ حسن حیدری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 05 بهمن 1400

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2021.62344.3427

چکیده
  پژوهش حاضر با عنوان « تحلیل نشانه شناسیک غزلی از حافظ » با توجه به فراگیرتر بودن شیوه های تحلیل نشانه شناسیک در حیطه ی ادب غنایی نسبت به سایر انواع ادبی و همچنین با عنایت به ماهیت چند لایه ای بودن اشعار حافظ و امکان دست یابی به سطوح گوناگون معنا از طریق کشف رمزگان و روابط حاکم بر دال و مدلول های هر غزل ، ضمن مطالعه در دیوان اشعار ...  بیشتر

خوانش نشانه‌شناسی لایه‌ای در فرایند معنایی داستان مدرن «ابوالهول» از فرشته ساری

مریم قنبریان شیاده؛ محسن ذوالفقاری؛ حسن حیدری

دوره 26، شماره 93 ، مهر 1401، ، صفحه 97-122

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2020.44261.2745

چکیده
  گفتمان کلامی نثر مدرن، با سازه‌هایی در‌هم‌بافته از پیرنگی آگاهانه و هنری شکل گرفته است به‌طوری‌که بازی نشانه‌ها در متن، چنان همگام با ذهنیت و حافظه‌ی شخصیت، سیال وگریزان می‌شود که ابهام، مؤلفه‌ی خاص روایت مدرن می‌شود؛ اما نشانه‌شناسی لایه‌ای با خوانش دقیق و نظام‌مند به تعامل لایه‌های متنی در اثر توجه می‌کند تا در رمزگان‌های ...  بیشتر

در دخمه را کرد سرخ و کبود (پژوهشی در یک بیت از داستان فرود)

حسن حیدری

دوره 24، شماره 84 ، تیر 1399، ، صفحه 243-264

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2018.24585.1984

چکیده
  این مقاله حاصل تأمل در یکی از بیت‌های داستان فرود در شاهنامه است که در آن به ضبط، معنا و تحلیل این بیت پرداخته شده است. با استفاده از روش استقراء و با یافتن شواهدی از شاهنامه نشان داده شده است که مقصود از واژه سرخ در این بیت، زر سرخ و مقصود از واژه کبود همان لاجورد کبود است. سپس دلایل و شواهدی در جهت توأم بودن آن‌ها در طبیعت و حین کاربرد ...  بیشتر

معنا و مفهوم «پر کرگس» در بیتی از شاهنامه

حسن حیدری؛ علی صبّاغی

دوره 18، شماره 61 ، آذر 1393، ، صفحه 7-20

چکیده
  این جستار به شرح و تفسیر مصرعی از داستان رستم و سهراب شاهنامة فردوسی «شما را زمین، پرّ کرگس مرا» می‌پردازد. اختلاف نظر شارحان و گزارندگان شاهنامه دربارة معنی و مفهوم این مصراع نگارندگان را به جستجو در چرایی این اختلاف‌ها، شواهد معانی ارائه‌شده و مفهوم نهایی بیت واداشت. فرضیّة پژوهش حاضر این است که کاربرد کم تعبیر «پر کرگس ...  بیشتر

مثنوی طاقدیس و مثنوی معنوی

حسن حیدری

دوره 17، شماره 58 ، اسفند 1392، ، صفحه 91-114

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2014.6622

چکیده
  مثنوی مولوی به عنوان یکی از آثار مشهور عرفانی از دیرباز مرکز توجّه شاعران دیگر بوده است. به همین دلیل، بارها تقلیدهایی از آن صورت گرفته است. یکی از مثنوی‌هایی که به تقلید از آن سروده شده است و از نظر صورت و محتوا شباهت‌هایی به مثنوی مولوی دارد، مثنوی طاقدیس اثر ملاّ احمد نراقی است. این مقاله متضمّن مقایسة این دو مثنوی و نتایج مترتّب ...  بیشتر

مطالعه‌ی تطبیقی علی‌نامه و شاهنامه

حسن حیدری

دوره 16، شماره 51 ، خرداد 1391، ، صفحه 163-182

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2012.6575

چکیده
  منظومه علی‌نامه هم اکنون نخستین حماسه مذهبی محسوب می‌شود که به زبان فارسی سروده شده. هر چند مبنای علی‌نامه بر نقل وقایع از منابع تاریخی است، اما سراینده به گزینش رویدادها پرداخته و از آمیختن واقعیت و خیال و با الگوبرداری از شاهنامه دو جنگ جمل و صفین را در قالب قصه منظوم و در 12 مجلس پرداخته است. این الگوبرداری هم در زبان حماسی و هم در ...  بیشتر