نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

عضو هیئت علمی گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

طوطی از پرندگان شناخته‌شدۀ ادب فارسی است و ویژگی‌های گوناگونش دستمایۀ مضمون‌پردازی‌ها و سخن‌سازی‌های بسیاری بوده است. بررسی ریزبینانۀ آثار ادبی نشان می‌دهد سرایندگان فارسی‌گو که در نواحی جغرافیایی گوناگون می‌زیسته‌اند، به خوبی با ویژگی‌های طبیعی و زیستی طوطی که بومی ایران نبوده، آشنایی داشته‌اند و در ساخت تشبیهات و تصاویر و شکل دادن به شبکۀ تداعی‌های بلاغی آثار خود از آن‌ها بهره برده‌اند. در این مقاله برآنیم با بررسی آثار منظوم ادبی نشان دهیم شناخت ویژگی‌های طبیعی طوطی تا چه اندازه در بررسی اشعار به کار می‌آیند، ظرافت‌ها و دقایق آن‌ها را روشن‌تر می‌سازند و در فهم معنای آن‌ها گره‌گشا هستند. بررسی شواهد متعددی از متون منظوم نشان می‌دهد از میان ویژگی‌های طبیعی طوطی، ویژگی‌های ظاهری و دیداری در ساخت تصاویر بلاغی که مبنای آن‌ها بر تشابه استوار است، نقش عمده دارند. در این میان رنگ سبز یکی از قوی‌ترین و متنوع‌ترین شبکة تداعی‌ها را پیرامون طوطی ساخته است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The Nature of Parrot and its Rhetorical Reflections in Persian Poetry

نویسنده [English]

  • Fateme Mehri

Professor Assistant, Shahid Beheshti University

چکیده [English]

Various features of Parrot as one of the most well-known birds in Persian poetry, has been implicated to create literary themes and poetics. Scrutinizing literary works represents how Persian poets living in different geographical areas, knew closely the natural and biological features of parrots and utilized them to shape literary images, similes and rhetorical associations, however the bird is not native to Iran. In this article, by examining the Persian poetry, we show how much the natural features of the parrot are useful to study poems, enlighten their elegance and minutes, and help to unravel the text difficulties. Studying numerous cases found in Persian poetic texts shows that among the natural features of parrots, physical and visual features play a major role in the construction of rhetorical images based on similarity. Meanwhile, the color green has created one of the strongest and the most diverse networks of associations around parrots.

کلیدواژه‌ها [English]

  • ancient zoology
  • green color
  • parrot
  • rhetorical association