بررسی متون ادبی
نفس و نمادهای مرتبط با آن در شعر عطار نیشابوری

فاطمه رضایی؛ مهین پناهی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 22 اسفند 1400

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.64975.3492

چکیده
  چکیده یکی از موضوعات پرتکرار در حوزۀ ادبیات عرفانی، نفس است. در آثارعرفانی، نفس با تعابیر مختلف و عناوین متعددی توصیف شده که اغلب آنها نمادین و رمزی است. این پژوهش در پی رسیدن به این نکته است که عطار نیشابوری برای نفس چه نمادهایی را در آثار منظومش( الهینامه، اسرارنامه، منطقالطیر، دیوان اشعار، مصیبتنامه و مختارنامه) به کار برده و کدامیک ...  بیشتر

زیبایی‌شناسی زبان طنز در گلستان سعدی و التّفاصیل تولّلی

غلامرضا سلیمی؛ زهرا رفیعی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 14 فروردین 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.63383.3443

چکیده
  التّفاصیل یکی از معروف‌ترین آثار طنز معاصر است که از طریق نقیضه‌پردازی مفاهیم انتقادی- سیاسی را به مخاطبان خود منتقل می‌کند. این کتاب بر خلاف آثار دیگر این حوزه که معمولاَ تاریخ مصرف مشخّصی دارند، هنوز جذّاب و شیرین است.به نظر می‌رسد؛ بخش عمده‌ای از زیبایی‌های این اثر به زبان آن مربوط است. به باور اغلب منتقدین، زبانِ التّفاصیل ...  بیشتر

نمادپردازی عارفانۀ فاضل نظری

شیرین امینی؛ وحید مبارک؛ مهدی شریفیان

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 14 فروردین 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.59543.3337

چکیده
  نماد‌پردازی از جریان‌های مهم شعر دورۀ معاصر است. مخاطب با رمزگشایی نماد به شبکۀ معنایی اندیشۀ شاعر راه می‌یابد و به هویت ادبی و سبک او پی می‌برد. نمادپردازی در آثار برخی از شاعران پس از انقلاب‌ اسلامی ازجمله فاضل نظری نمود پیدا کرده‌است.فاضل نظری شاعر پر مخاطب دهۀ هشتاد، مضامین سروده‌هایش عرفانی، اخلاقی، اجتماعی و ... است. غزل، ...  بیشتر

بررسی متون ادبی
نقد و تحلیل خویشکاری‌های موش و گربه شیخ بهایی براساس نظریه‌ی ولادیمیر پراپ

محمّدابراهیم مالمیر؛ فاطمه هوشنگی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 14 فروردین 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.52463.3055

چکیده
  ولادیمیر پراپ، فولکلورشناس روسی در نظریه‌ی ابداعی خود به بررسی ریخت شناسانه ی قصه های پریان روسی پرداخت. او باتوجه به طبقه بندی داستان ها که بیشتر براساس محتوا و درون مایه این داستان ها بود، رده بندی خود را برروی فرم و ساختار این داستان ها بنا نهاد. وی نخستین گام در تحقق فرضیه خویش را شناخت و تعیین عناصر ثابت و متغیر قصه ها دانست. این ...  بیشتر

بررسی متون ادبی
نظام‌‌‌‌‌‌‌‌مندی در مفهوم‌سازی استعاری معرفت برپایۀ دریافت‌های دیداری در تمهیدات و نامه‌های عین‌القضات همدانی: رویکردی شناختی.

علیرضا حاجیان نژاد؛ مونا بابایی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 14 فروردین 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.59570.3340

چکیده
  هدف از پژوهش پیش‌‌رو تبیین وجود نظام‌مندی در مفهوم‌سازی استعاری معرفت برپایۀ دریافت‌های دیداری در تمهیدات و نامه‌های عین‌القضات همدانی بوده است و نگارندگان کوشیده‌اند علاوه‌بر نشان‌دادن وجود انطباق استعاری میان مفاهیم حوزۀ معرفت و دریافت‌های دیداری و تبیین چگونگی این انطباق بگویند در کتب مذکور کدام استعاره‌های مفهومی ...  بیشتر

زبان و لحن حماسی-مذهبی در مختارنامۀ شعاعی قاجار

خیرالنّساء محمّدپور

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 اردیبهشت 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.64379.3469

چکیده
  با بررسی زبان یک اثر می‌توان به نوع ادبی آن پی‌برد؛ بنابراین زبان و لحن آثار ادبی نقشی کانونی دارد. زبان حماسی نیز حاصل انتخاب وزن و قافیه، واژه‌‌‌‌ها، ترکیبات، آرایه‌‌‌‌های بدیعی و صور خیالی است که با این نوع ادبی متناسب است. از آنجایی که نوع ادبی مختارنامه‌‌‌‌های منظوم، حماسی است، لذا این پژوهش به بررسی زبان حماسی در مختارنامۀ ...  بیشتر

بررسی متون ادبی
بررسی و تحلیل خاطره‌نگاری ادبی در آثار نیمایوشیج

ناصر نیکوبخت؛ نیلوفز انصاری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 اردیبهشت 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.64343.3468

چکیده
  بررسی و تحلیل خاطره‌نگاری ادبی در آثار نیمایوشیج چکیده خاطره و خاطره‌نگاری یکی از راه‌های شناخت بیشتر حوادث و رویدادهای تاریخ معاصر ایران است و همواره در تاریخ ادب فارسی، شاعران و نویسندگان بسیاری از این گونة ادبی، برای بیان اندیشه‌ها و افکار خود استفاده کرده‌اند. علی اسفندیاری، نیمایوشیج، یکی از شاعرانی است که سروده‌های او، ...  بیشتر

بررسی متون ادبی
پیام‌هایِ جهانیِ انعکاسِ خشونت علیه زنان در حکایت‌هایِ الهی نامۀ عطّار نیشابوری

منیره محفوظی موسوی؛ منصوره تدینی؛ سیما منصوری؛ مسعود پاکدل

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 05 اردیبهشت 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.64402.3470

چکیده
  این پژوهش با بهره‌گیری از شیوۀ توصیفی– تحلیلی در نظر دارد به انعکاسِ خشونت علیه زنان از دیدگاه عطّار نیشابوری بپردازد. فرض بر این است که انسانِ امروزی می‌تواند با عمل به رهنمودهایِ تربیتیِ عطّار، بر مشکلاتِ خود فایق آید. مهم‌ترین هدفِ پژوهش، مشخص نمودنِ مواردِ خشونت‌آمیز نسبت به زنان در حکایت‌هایِ الهی‌نامه ‌است. توجّه عطّار ...  بیشتر

بررسی متون ادبی
بررسی جایگاه و عملکرد شعر و اندیشه مولانا در آثار شهیدمرتضی مطهری

جعفر فسائی؛ نجمه درّی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 10 اردیبهشت 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.65317.3497

چکیده
  ادبیات فارسی خارج از فضای دانشگاه، در میان افراد، اندیشه‌ها و جریانات مختلف سیاسی و اجتماعی معاصر حضوری قاطع داشته‌است. مطالعه ادبیات در این ساحت بیش از هرچیز به معنای تبیین نقش و عملکرد آن در فراز و فرودهای تاریخی است. با توجه به این مسأله، در مقاله حاضر شعر و اندیشه مولانا جلال‌الدین محمد بلخی در آثار شهید مطهری به عنوان یکی از ...  بیشتر

بررسی متون ادبی
ضمیر ناخودآگاه جمعی و نقش درون مایه‌ها و تصاویر آن‌ در‌ غنای اثر ادبی ( با تکیه بر مقایسة موضوع «صبر بر مصیبت» در «کلیدر» و «دا»)

غفار برجساز؛ حدیث حاتمی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 18 خرداد 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.46419.3496

چکیده
  برای نقد یک اثر هنری روش‌های مختلفی وجود دارد که منتقدین با به کارگیری آن‌ها به نقد و تحلیل آثار هنری و ادبی می‌پردازند. تا به امروز، نقدهای صورت گرفته بیشتر متوجة دنیای بیرون نویسنده، نفس اثر به تنهایی و همچنین اِعمال نفوذ نویسنده بر داستان بوده‌ است. این پژوهش سعی دارد یافته‌‌های مطالعات روان‌شناختی دربارة‌‌ ضمیر ناخودآگاه ...  بیشتر

بررسی متون ادبی
الفتی بن حسینی ساوجی و روایح گلشن قطبشهی

علیرضا شعبانلو

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 06 تیر 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.67621.3549

چکیده
  الفتی بن حسینی ساوجی شاعر شیعی سدة یازدهم هجری در دربار عبدالله قطبشاه است که افزون بر اشعاری که در مدح وی سروده، دو رسالة «ریاض الصنایع قطبشاهی» و «روایح گلشن قطبشهی» را نیز برای وی یادگار گذاشته است. روایح گلشن قطبشهی را اغلب تذکره نویسان از الفتی یزدی دانسته‌اند درحالی که بنابر شواهد تاریخی و سبکی از آثار مسلم الفتی ...  بیشتر

بررسی متون ادبی
مقایسۀ تحلیلی چگونگی روایت زندگی جلال‌الدین خوارزمشاه در متون تاریخ‌نگارانه و ادبی (بازنمایی روایت نبرد سند، 618ق)

ابراهیم خدایار؛ عاطفه سالاروند

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 07 تیر 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.66093.3516

چکیده
  در متون تاریخی می‌توان ردپای شخصیت‌های تاریخی‏ ای را پیدا کرد که از حیث کنش و ویژگی‏ های شخصیتی به قهرمانان رمانس‌ها نزدیک شده‌اند. نویسندگان این متون نهایت تلاش خود را برای واقعی جلوه دادن این حوادث به‏ کاربسته ‏اند. یکی از این شخصیت‏ ها جلال‌الدین خوارزمشاه است. «نبرد سند» در زندگی این قهرمان در متون تاریخ‌نگارانه ...  بیشتر

بررسی متون ادبی
بررسی مقایسه‌ای قصّۀ شاه سیاه‌‌‌‌پوش از هفت‌‌‌‌پیکر نظامی و قصّۀ دقوقی از مثنوی مولوی

سیدمرتضی میرهاشمی؛ اکبر گراوند؛ یوسف علی بیرانوند

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 18 تیر 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.66948.3539

چکیده
  ادبیات تطبیقی از جمله دانش‌‌‌‌هایی است که ما را توانمند می‌‌‌‌کند راز و رمز و مشترکات آثار ادبی را بهتر درک کنیم. نظامی از شاعران بزرگی است که بر ذهن و زبان بسیاری از شاعران پارسی‌‌‌‌گو تأثیر مستقیم و غیرمستقیم داشته است. قصّۀ شاه سیاه‌‌‌‌پوش از منظومۀ هفت‌‌‌‌پیکر نظامی از روایت‌‌‌‌های رازآلودی است که شباهت‌‌‌‌های ...  بیشتر

تعامل و تقابل سیاست‌ورزی و دین از منظر شاهنامه فردوسی

علی آسمندجونقانی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 20 تیر 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.64616.3482

چکیده
  چکیده در دوره باستان همواره ارتباط معناداری میان اصول و ارزش‌های سیاسی و اندیشه‌های دینی وجود داشته است. ازاین‌بین نخستین اصل، تعامل و تقابل دین و حکومت‌داری است که با استناد به حماسه فردوسی یکی از ارکان مهم ساختار سیاسی ایران باستان بوده و در متون ادبی بدان پرداخته‌شده است. در ایام قدرت پادشاهان ایران باستان رابطه میان این دو، ...  بیشتر

بررسی متون ادبی
بن‌مایه‌ها و تناظر‌های مشترک در منظومة «حُسینا و دلارام» و نمایش‌نامة «اُتِللو»

جلیل شاکری؛ روح الله روزبه؛ دلارام مدارا

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 20 تیر 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.65380.3499

چکیده
  واکاوی و کشف رابطة متون ادبی و هنری جهان، در آینة تطبیق، می‌تواند لذت حاصل از مطالعه و خوانش این آثار را دوچندان نماید. در این بین، منظومة غنایی_نمایشی حُسینا و دلارام، سرودة شاعری به نام حُسینا، و نمایش‌نامة غنایی_تراژیک اُتِللو، اثر ویلیام شکسپیر، با مضمون عاشقانة عشق دو دلداده، با وجود تفاوت‌ در ژانر ادبی و خاستگاه فرهنگی، شباهت‌های ...  بیشتر

بررسی متون ادبی
مطالعه تطبیقی متن و تصویر در نسخه چاپ سنگی امیرارسلان نامدار از منظر هویت فرهنگی

ماه منیر شیرازی؛ مریم حسینی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 29 تیر 1401

http://dx.doi.org/10.22054/ltr.2022.65322.3498

چکیده
  داستان امیرارسلان نامدار از داستانهای عامیانه ادبیات ایران در دوره قاجار است که این مقاله تلاش می‌کند با تطبیق متن و تصویر، ساختارهای پنهان و آشکار فرهنگی و هویتی آن را واکاوی و ضمن بازیابی ریشه های فرهنگی مستتر در این داستان، نمودهای آن را در تصاویر نسخه چاپ سنگی سال 1317 ه.ق معرفی و مطالعه نماید. داستان امیر ارسلان از مشهورترین قصه ...  بیشتر