موسیقی و خوانش اشعار رودکی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

در این جستار به دو نکته توجّه شده است: نخست، بررسی اوزان و بحوری که رودکی به عنوان آغازگر شعر فارسی آن‌ها را به کار برده است و دوم، خوانش مجدّد اشعار شاعر از رهگذر تأمّلات وزنی. در بخش نخست مقاله این نتیجه به دست آمد که شاعر با تمام بحور و اوزان شعر فارسی آشنا بود و بیشتر آن اوزان را در سروده‌های خود به کار بسته است و تنها در چند وزن از وی شعری دیده نمی‌شود؛ این مسئله ممکن است سه دلیل داشته باشد: یا در آن اوزان نیز شعری سروده که به دست ما نرسیده است چون بخش زیادی از سروده‌های او از بین رفته است؛ یا آن اوزان در روزگار شاعر هنوز ناشناخته و ناآزموده بوده است و یا شاعر خود تمایلی به آن وزن ها نشان نداده است. در بخش دوم مقاله، دشواری‌های خوانش شعر رودکی با کمک نظام موسیقیایی شعر فارسی بررسی و مرتفع شده است. در این راستا نتیجة دیگری نیز حاصل شده و آن تصحیح تعدادی از ابیات دیوان شاعر است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Advantage of Music in the Study of Rudaki's Poetries

نویسنده [English]

  • davood esparham
چکیده [English]

This study has focused on two major issues. Firstly, an examination of the meters and rhythms that Rudaki has exploited in the preface of Persian poems. Secondly, a deep contemplation of the meters while reciting or reading the poems. Regarding the first point, this study concludes that the poet is fully acquainted with the meters and rhythms of Persian poems and has made much use of those meters and has applied them extensively except for some specific meters that can have three reasons. Presumably, many poems are composed based on such meters which are not accessible owing to the extinction of some parts of the poems with the passage of time. Unfamiliarity with such meters or lack of experience can be a second reason. In addition, the poet can be unwilling to use the meters in his poems. The second part of this paper is devoted to the complexities or the difficulties in the study of Rudaki's poetries which have been resolved with the aid of the musical system of Persian poems. Accordingly, the main conclusion to be drawn from this study is rectifying some verses of the poet's collection of works

کلیدواژه‌ها [English]

  • rudake meter and of the poem
  • rectification